ปัสสาวะมีฟอง แบบไหนผิดปกติ ระวังโปรตีนรั่วไม่รู้ตัว แนะวิธีลดโปรตีนรั่ว ทำได้ทุกคน

 
          ปัสสาวะมีฟอง ไม่ใช่เรื่องเล็ก สังเกตดูแบบไหนผิดปกติ ระวังโปรตีนรั่วไม่รู้ตัว หมอแนะให้แล้วอยากลดโปรตีนรั่วต้องทำยังไง 


            บางคนปล่อยผ่านเพราะไม่มีอาการเจ็บ ไม่มีปวด แต่ความจริงคือปัญหาไตระยะแรกมักมาเงียบ ๆ กว่าจะรู้ตัวอาจเริ่มเสียการทำงานไปแล้ว และนี่คือจุดสำคัญให้ลองเช็กตัวเองดู ก่อนจะสายเกินไป

ฟองแบบไหน "ปกติ" กับ "ควรระวัง" ต่างกันยังไง

            ฟองจากปัสสาวะปกติ มักเป็นฟองใหญ่ แตกง่าย และหายไปเร็วภายในไม่กี่วินาที สาเหตุส่วนใหญ่เกิดจากแรงปัสสาวะกระแทกน้ำในโถ หรือการกลั้นปัสสาวะนานแล้วปล่อยแรง ๆ ซึ่งไม่ได้อันตรายอะไร

            แต่ถ้าสังเกตว่าเป็นฟองเล็ก ละเอียด แน่น คล้ายฟองเบียร์ และยังคงอยู่บนผิวน้ำนานเป็นนาที แบบนี้เริ่มต้องระวัง เพราะมีโอกาสเกี่ยวข้องกับโปรตีนที่รั่วออกมากับปัสสาวะ และมักไม่ได้เกิดแค่ครั้งเดียวนะครับ แต่จะเริ่มเห็นซ้ำ ๆ โดยเฉพาะช่วงเช้าหรือช่วงที่ร่างกายพักผ่อนน้อย

โปรตีนรั่วคืออะไร ทำไมถึงอันตราย

            ปกติไตมีหน้าที่กรองของเสียออกจากเลือด และเก็บสารที่จำเป็นอย่างโปรตีนไว้ในร่างกาย แต่เมื่อไตเริ่มเสื่อมหรือมีความผิดปกติ โครงสร้างตัวกรองจะเสีย ทำให้โปรตีนหลุดออกมากับปัสสาวะ 

            สิ่งที่น่ากังวลคือช่วงแรกแทบไม่มีอาการเตือน ไม่มีเจ็บ ไม่มีปวด ไม่มีอะไรผิดปกติชัดเจน หลายคนจึงไม่รู้ตัว และปล่อยให้เกิดความเสียหายสะสมไปเรื่อย ๆ จนเริ่มมีอาการบวม เหนื่อยง่าย หรือค่าการทำงานไตผิดปกติ ซึ่งตอนนั้นการรักษาจะยากขึ้นกว่าช่วงแรกมาก

ใครเสี่ยงบ้าง ต้องสังเกตตัวเองให้ดี

            กลุ่มที่มีความเสี่ยงสูง ได้แก่

            - คนที่เป็นเบาหวาน

            - ความดันโลหิตสูง

            - ไขมันในเลือดสูง หรือมีน้ำหนักเกิน

            เพราะโรคเหล่านี้ทำให้หลอดเลือดที่ไปเลี้ยงไตเสื่อมเร็วขึ้น

            - ยังรวมถึงคนที่สูบบุหรี่

            - ดื่มน้ำน้อย

            - ใช้ยาแก้ปวดเป็นประจำโดยไม่จำเป็น

            - มีประวัติโรคไตในครอบครัวด้วย

            ยิ่งถ้ามีพฤติกรรมเหล่านี้ร่วมกับการเห็นฟองในปัสสาวะบ่อย ๆ ยิ่งต้องใส่ใจมากขึ้น ไม่ควรรอให้มีอาการชัด เพราะตอนนั้นมักเข้าสู่ระยะที่ไตเสียไปแล้วระดับหนึ่ง

ฟองไม่ได้แปลว่าเป็นโรคเสมอไป

            ต้องเข้าใจก่อนว่า ปัสสาวะเป็นฟองไม่ได้แปลว่าเป็นโรคไตทุกกรณี บางครั้งอาจเกิดจากร่างกายขาดน้ำ ทำให้ปัสสาวะเข้มข้นขึ้น หรือเกิดจากการกินโปรตีนปริมาณมากในช่วงนั้น รวมถึงบางครั้งแค่ปัสสาวะแรงก็ทำให้เกิดฟองได้เช่นกัน แต่จุดสำคัญคือ "ความสม่ำเสมอ" 

            ถ้าเป็นแค่ครั้งคราวแล้วหายไป มักไม่ใช่ปัญหาใหญ่ แต่ถ้าเกิดซ้ำ ๆ ลักษณะเดิม ฟองละเอียด อยู่ได้นาน และเริ่มสังเกตเห็นบ่อยขึ้นในหลายวันต่อเนื่อง แบบนี้ควรไปตรวจปัสสาวะเพื่อความชัดเจน

ถ้าอยากลดความเสี่ยงโปรตีนรั่ว เริ่มดูแลแบบนี้

            - ดื่มน้ำให้เพียงพอในแต่ละวัน เพื่อช่วยให้ไตทำงานได้ดีและลดความเข้มข้นของปัสสาวะ

            - ควบคุมระดับน้ำตาลและความดันโลหิตให้อยู่ในเกณฑ์ เพราะเป็นปัจจัยหลักที่ทำให้ไตเสื่อม

            - ลดอาหารเค็มจัด และอาหารแปรรูป เพื่อลดภาระการทำงานของไตในระยะยาว

            - หลีกเลี่ยงการใช้ยาแก้ปวดติดต่อกันนาน ๆ โดยไม่จำเป็น เพราะมีผลต่อไตโดยตรง

            - ตรวจสุขภาพเป็นระยะ โดยเฉพาะการตรวจปัสสาวะ เพื่อเช็กโปรตีนรั่วตั้งแต่ระยะแรก

            ปัสสาวะเป็นฟองอาจดูเหมือนไม่มีอะไร แต่ในบางคนมันคือสัญญาณแรกของไตที่เริ่มมีปัญหา และจุดที่สำคัญที่สุดคือช่วงที่ยังไม่มีอาการ เพราะเป็นโอกาสเดียวที่เราจะชะลอหรือหยุดความเสื่อมได้ทัน ถ้าปล่อยให้ผ่านไปโดยไม่สนใจ สุดท้ายอาจต้องมารับมือกับโรคไตในระยะที่แก้ไขยากกว่าเดิมมากครับ