นอนไม่หลับ หรือหลับยาก เป็นปัญหาเรื้อรังมานานสำหรับบางคน จนส่งผลต่อสุขภาพ ความจำ ภาวะอารมณ์ต่าง ๆ ซึ่งการรับประทานอาหารเสริมหรือวิตามินที่ช่วยให้นอนหลับง่ายขึ้นก็เป็นหนึ่งในวิธีแก้ปัญหาที่หลายคนเลือกใช้ การนอนไม่หลับเป็นปัญหาสุขภาพที่มีผลกระทบหลายด้านอย่างคาดไม่ถึง เพราะเมื่ออดนอนเป็นประจำจะทำให้สมองมึนงง หลง ๆ ลืม ๆ สะลึมสะลือ มีอาการหลับใน ไม่มีสมาธิ ร่างกายไม่กระปรี้กระเปร่า พาลให้หงุดหงิดง่าย ชีวิตประจำวันก็ไม่สดใส ประสิทธิภาพในการเรียนและการทำงานย่อมลดลงตามไปด้วย ซึ่งคนที่นอนไม่เพียงพอมาเป็นเวลานานคงรู้ซึ้งถึงความทรมานนี้กันอยู่แล้ว และอาจกำลังมองหาวิตามินหรือผลิตภัณฑ์เสริมอาหารที่มีความปลอดภัยกว่าการใช้ยานอนหลับมารับประทาน วันนี้เราจึงรวบรวมบางส่วนมาแนะนำกัน แต่ก่อนจะไปดูว่า วิตามินช่วยนอนหลับยี่ห้อไหนดี ลองมาทำความเข้าใจถึงปัญหานอนไม่หลับกันหน่อยดีกว่า สาเหตุของการนอนไม่หลับมีหลายปัจจัย เช่น ความเครียด ความวิตกกังวล การดื่มเครื่องดื่มที่มีคาเฟอีนในช่วงบ่าย รวมไปถึงการออกกำลังกายหรือใช้ร่างกายหนักเกินไป การเล่นโทรศัพท์มือถือหรือดูทีวีก่อนเข้านอน ซึ่งทำให้แสงสีฟ้ารบกวนฮอร์โมนที่ช่วยให้นอนหลับ หรือแม้กระทั่งการรับประทานยาบางชนิด เช่น ยาแก้ไอที่มีส่วนผสมของแอลกอฮอล์ ยาแก้คัดจมูก ยาต้านอาการซึมเศร้า ยารักษาโรคสมองเสื่อม และยารักษาโรคพาร์กินสัน ก็อาจรบกวนวงจรการนอนหลับของเราได้ นอกจากนี้ยังมีปัจจัยเรื่องอายุที่เพิ่มขึ้นที่ทำให้เจอปัญหานอนหลับยาก นอนหลับไม่สนิทตลอดคืนได้บ่อยขึ้นด้วย เนื่องจากการทำงานของร่างกายเริ่มเสื่อมลง ฮอร์โมนต่าง ๆ ในร่างกายหลั่งลดลง หรือบางคนก็มีโรคประจำตัว เช่น โรคต่อมลูกหมากโต ส่งผลให้ต้องตื่นกลางดึกขึ้นมาปัสสาวะและหลับต่อไม่ได้ หรือโรคกรดไหลย้อนที่มีอาการจุกแน่นจนนอนไม่ได้ ผู้สูงอายุจึงกลายเป็นกลุ่มที่ประสบปัญหานอนไม่หลับได้มากเป็นอันดับต้น ๆ และอาจต้องพึ่งตัวช่วยอย่างวิตามินหรืออาหารเสริมบางชนิด วิตามินช่วยนอนหลับ หรือผลิตภัณฑ์เสริมอาหารที่มีส่วนช่วยในการนอนหลับ ส่วนใหญ่จะสกัดสารสำคัญมาจากสมุนไพรที่มีฤทธิ์ช่วยให้นอนหลับง่าย หรือชนิดที่มีฤทธิ์เพิ่มสารสื่อประสาทส่วนกลาง ช่วยให้ผ่อนคลายจนรู้สึกง่วง ส่งเสริมการนอนหลับสนิทตลอดคืนได้ดีขึ้น แม้หยุดใช้ก็สามารถหลับเองได้โดยไม่เสพติด แตกต่างจากยานอนหลับที่มีฤทธิ์กดประสาทและสมอง ถ้าใช้ติดต่อกันเป็นเวลานานจะเสพติด หยุดใช้ไม่ได้ ต้องรับประทานเป็นประจำ และมีโอกาสดื้อยามากขึ้นเรื่อย ๆ ที่สำคัญ ความแตกต่างระหว่างวิตามินช่วยนอนหลับและยานอนหลับอีกหนึ่งอย่างก็คือ อาการหลังตื่นนอน หากเรารับประทานวิตามินช่วยนอนหลับที่สกัดมาจากสมุนไพร หลังจากตื่นนอนจะยังรู้สึกสดชื่น ไม่ง่วงซึม ในขณะที่การใช้ยานอนหลับ เมื่อตื่นขึ้นมาอาจรู้สึกงัวเงีย ไม่สดชื่น วิงเวียน ปวดศีรษะ และมีอาการง่วงนอนทั้งวัน ยิ่งในกรณีที่รับประทานเป็นเวลานาน สมองจะเริ่มคิดวิเคราะห์ช้าลง ไปจนถึงมีอาการซึมเศร้าในอนาคต ดังนั้นการใช้วิตามินที่สกัดจากสมุนไพรหรือสารที่ช่วยทำให้นอนหลับจึงค่อนข้างมีความปลอดภัยกว่าการรับประทานยานอนหลับ เรามาทำความรู้จักวิตามิน สมุนไพร หรือสารสกัดที่มีสรรพคุณช่วยให้นอนหลับกันดีกว่า โดยหลัก ๆ ที่มีอยู่ในอาหารเสริมกลุ่มนี้มักประกอบด้วย รากวาเลอเรียน (Valerian Root) : สมุนไพรที่มีต้นกำเนิดในแถบยุโรปและเอเชียมานานกว่า 2,000 ปี มีสารสำคัญที่ออกฤทธิ์คล้ายยานอนหลับ ซึ่งจะไปเพิ่มสารสื่อประสาทส่วนกลาง(GABA) จึงช่วยคลายความวิตกกังวล ทำให้หลับง่าย หลับสนิท นอนหลับได้อย่างมีคุณภาพ และไม่ง่วงซึมหลังตื่นนอน โดยสมุนไพรชนิดนี้ถูกขึ้นทะเบียนเป็นยาสมุนไพรช่วยให้นอนหลับ และนิยมใช้กันอย่างแพร่หลายในทวีปยุโรป เมลาโทนิน (Melatonin) : ฮอร์โมนสำคัญที่เกี่ยวข้องกับการนอนหลับโดยตรง โดยร่างกายจะหลั่งฮอร์โมนนี้ออกมาได้เองในช่วงเวลาที่มีแสงสว่างน้อย เพื่อให้รู้สึกง่วงนอน ในทางการแพทย์จึงนำเมลาโทนินที่สังเคราะห์ขึ้นมาใช้แก้ปัญหาการนอนหลับยาก รวมทั้งคนที่ร่างกายผลิตฮอร์โมนเมลาโทนินตามธรรมชาติได้ไม่ดีเท่าที่ควร กาบา (GABA : Gamma aminobutyric acid) : สารสื่อประสาทในระบบประสาทส่วนกลาง มีสรรพคุณช่วยยับยั้งสารแห่งความเครียดและความวิตกกังวลที่มากระตุ้นสมอง จึงช่วยให้สมองผ่อนคลาย นอนหลับง่าย หลับสบายขึ้น แอล-กลูตามีน (L-Glutamine) : กรดอะมิโนชนิดหนึ่งที่ร่างกายสร้างขึ้นมาช่วยกระตุ้นการหลั่งโกรทฮอร์โมน (Growth Hormone) ซึ่งส่งผลให้หลับสบายและลดความวิตกกังวล อีกทั้งยังเป็นสารตั้งต้นในการผลิตกาบา (GABA) ที่มีผลต่อการนอนหลับเช่นเดียวกัน แอล-ธีอะนีน (L-Theanine) : กรดอะมิโนอีกชนิดที่มีประโยชน์เด่น ๆ ในเรื่องช่วยให้ระบบประสาทและสมองผ่อนคลาย ลดความเครียด ทำให้จิตใจสงบ เสริมประสิทธิภาพการนอนหลับให้ดีขึ้น และยังมีบทบาทสำคัญในการผลิตสารกาบา (GABA) คาโมมายล์ (Chamomile) : สมุนไพรอย่างดอกคาโมมายล์มีสารอะพิจีนีน ที่มีฤทธิ์ช่วยคลายความวิตกกังวล ทำให้สมองผ่อนคลาย นอนหลับได้ง่าย เลือกแบรนด์ที่มีรายละเอียดของผลิตภัณฑ์บอกชัดเจน ทั้งสรรพคุณของวิตามิน ส่วนประกอบต่าง ๆ ในผลิตภัณฑ์ เช็กส่วนประกอบว่ามีสารหรือสมุนไพรช่วยนอนหลับไหม เช่น รากวาเลอเรียน, เมลาโทนิน หรือกาบา เป็นต้น อ่านฉลากให้ดีก่อนซื้อ โดยเฉพาะหากมีประวัติแพ้อาหารหรือยาบางชนิด เลือกซื้อผลิตภัณฑ์ที่ผลิตจากโรงงานที่ได้มาตรฐาน มีการรับรองจากสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา (อย.) เลือกซื้ออาหารเสริมจากแหล่งที่น่าเชื่อถือ เช่น ร้านค้าทางการของผู้ผลิต ร้านขายยา หรือร้านค้าที่เป็นตัวแทนจำหน่ายโดยตรง ตรวจสอบวันที่ผลิตและวันหมดอายุของผลิตภัณฑ์ให้ดี มาถึงตรงนี้ ลองมาดูกันว่ามีวิตามินช่วยนอนหลับยี่ห้อไหนน่าสนใจในปี 2023 บ้าง สมุนไพรช่วยนอนหลับวาเลี่ยน-เอกซ์ (Valian-X) จาก MEGA We care ที่ใช้วัตถุดิบนำเข้าจากประเทศเยอรมนี ผลิตภัณฑ์ผลิตจากโรงงานที่ได้รับมาตรฐานการผลิต (GMP) ระดับสากลถึง 2 สถาบัน คือ TGA จากประเทศออสเตรเลีย และ BfArM จากประเทศเยอรมนี จึงมั่นใจได้ในเรื่องของมาตรฐานการผลิตและความปลอดภัย บนฉลากระบุไว้อย่างชัดเจนว่าเป็นสมุนไพรช่วยนอนหลับ โดยมีสารสกัดจากรากวาเลอเรียน (Valerian Root) ที่เป็นสมุนไพรออกฤทธิ์คล้ายยานอนหลับ ในปริมาณ 445 มิลลิกรัมต่อแคปซูล จึงช่วยคลายความวิตกกังวล ทำให้หลับได้ง่าย หลับได้เร็วขึ้น เพิ่มคุณภาพการนอนหลับให้หลับสนิทตลอดคืน เมื่อตื่นนอนมาแล้วก็สดใส ไม่ง่วงซึม เนื่องจากวาเลี่ยน-เอกซ์ เป็นสมุนไพร จึงสามารถรับประทานได้อย่างปลอดภัยไม่ต้องกลัวการเสพติด ดังนั้น ใครมีปัญหานอนไม่หลับ หรือผู้สูงอายุที่นอนหลับยาก หลับไม่สนิทบ่อย ๆ ลองพิจารณายี่ห้อนี้ได้เลย วิธีรับประทาน : ครั้งละ 1-2 แคปซูล ก่อนนอนครึ่ง - 1 ชั่วโมง ราคาปกติ : 120 บาท (บรรจุ 10 แคปซูล) วิตามินช่วยนอนหลับนวัตกรรมจากญี่ปุ่นที่ใช้สารสกัดจากธรรมชาติอย่างแอล-กลูตามีน คาโมมายล์ เซเลอรี่ และโรสแมรี่ ช่วยเพิ่มกลไกในการนอนหลับ โดยช่วยให้รู้สึกผ่อนคลาย นอนหลับได้ง่าย ตื่นเช้ามาอย่างสดใส มีสมาธิตลอดวัน และด้วยความที่เป็นสารสกัดจากธรรมชาติ ทางแบรนด์ก็ระบุว่าใช้แล้วไม่แพ้ 100% และไม่กระทบต่อระบบทางเดินอาหาร วิธีรับประทาน : ครั้งละ 1 เม็ด ก่อนนอน 30-45 นาที ราคาปกติ : 490 บาท (บรรจุ 10 เม็ด) ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารจาก MEDIVISS ผลิตจากสารสกัดของดอกคาโมมายล์ และยังมีส่วนประกอบของแอล-ธีอะนีน กาบา วิตามินบี 12 ซึ่งทั้งหมดนี้มีสรรพคุณช่วยคลายเครียด คลายความวิตกกังวล ทำให้จิตใจสงบ จึงส่งผลให้นอนหลับสนิทและเต็มอิ่มตลอดคืน วิธีรับประทาน : วันละ 1 แคปซูล ก่อนนอน 3 ชั่วโมง ราคาปกติ : 590 บาท (บรรจุ 30 แคปซูล) ขวดนี้เป็นวิตามินช่วยนอนหลับที่มีส่วนผสมของแอล-กลูตามีน (L-Glutamine) ในปริมาณ 800 มิลลิกรัม มาพร้อมสรรพคุณกระตุ้นการหลั่งโกรทฮอร์โมน ช่วยให้ร่างกายผ่อนคลาย ลดอาการเครียด ช่วยส่งเสริมการนอนหลับ ส่งผลให้ใช้โปรตีนมาซ่อมแซมส่วนต่าง ๆ ของร่างกายขณะหลับได้อย่างมีประสิทธิภาพ อย่างไรก็ตาม แบรนด์นี้ไม่เหมาะกับผู้ที่แพ้ผงชูรส (Monosodium glutamate) และสำหรับผู้ป่วยโรคเบาหวาน โรคตับแข็ง โรคไตเรื้อรัง หรือควรปรึกษาแพทย์ก่อนรับประทาน วิธีรับประทาน : วันละ 1-2 แคปซูล ราคาปกติ : 400 บาท (บรรจุ 30 แคปซูล) วิตามินแบรนด์ไทยจากคลินิกหมอพงศ์กระปุกนี้ มีกาบาเป็นส่วนผสมหลัก ซึ่งมีผลวิจัยจากประเทศญี่ปุ่นระบุว่ามีส่วนช่วยปรับสมดุลของระบบสารสื่อประสาท โดยไปลดระดับฮอร์โมนที่ทำให้ร่างกายตื่นตัว ลดความเครียด จึงทำให้หลับง่าย อีกทั้งยังมีแอล-ธีอะนีน สารสกัดจากดอกคาโมมายล์ และสารสกัดจากบาล์ม ช่วยให้สมองผ่อนคลาย นอนหลับได้ง่าย หลับสนิทเต็มอิ่ม วิธีรับประทาน : วันละ 2 แคปซูล ก่อนนอน หรือระหว่างวันที่อยากผ่อนคลายความเครียด ราคาปกติ : 1,300 บาท (บรรจุ 30 แคปซูล) เยลลี่เมลาโทนินในรสฟรุตตี้ รับประทานง่าย ไม่แต่งสีหรือกลิ่นสังเคราะห์ โดยแต่ละชิ้นจะให้เมลาโทนินและแอล-ธีอะนีนที่ช่วยให้นอนหลับลึก หลับยาว ผ่อนคลาย เพิ่มความรู้สึกสงบ ทำให้นอนหลับได้อย่างเต็มที่ วิธีรับประทาน : วันละ 2 ชิ้น ก่อนนอน 30 นาที ราคาประมาณ : 400-490 บาท (บรรจุ 60 ชิ้น) ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารอีกหนึ่งแบรนด์ที่มาในรูปแบบกัมมี่ เคี้ยวหนุบหนับ ใน 1 ชิ้นประกอบด้วยสมุนไพรอย่างเห็ดหลินจือ ดอกคาโมมายล์ แอล-ธีอะนีน ที่มีสรรพคุณช่วยให้นอนหลับสนิท หลับได้ลึกและนานขึ้น ทั้งยังช่วยผ่อนคลายกล้ามเนื้อที่ตึงเครียด ลดอาการเพลียหลังตื่นนอนได้ดี สามารถหาซื้อได้ง่ายตามร้านสะดวกซื้อทั่วไป วิธีรับประทาน : วันละ 2 ชิ้น ก่อนนอน ราคาปกติ : 40 บาท (บรรจุ 4 ชิ้น) ปิดท้ายด้วย Smooth leep อาหารเสริมที่อุดมไปด้วยสารสกัดแอล-ธีอะนีนที่จดสิทธิบัตรจากประเทศสหรัฐอเมริกา โดยมีผลวิจัยรับรองเรื่องการเสริมสร้างคลื่นสมองระดับ Alpha ช่วยปรับคลื่นสมองผ่อนคลายก่อนนอน บรรเทาอาการเครียด ไม่กดประสาท จึงหลับได้ต่อเนื่อง ลดอาการตื่นระหว่างนอน และไม่ทำให้รู้สึกงัวเงียหลังตื่นนอน วิธีรับประทาน : วันละ 1 เม็ด ก่อนนอน 30 นาที ราคาปกติ : 420 บาท (บรรจุ 10 แคปซูล) และ 1,150 บาท (บรรจุ 30 แคปซูล) แม้วิตามินและผลิตภัณฑ์เสริมอาหารช่วยนอนหลับจะค่อนข้างมีความปลอดภัยกว่าการใช้ยานอนหลับ เพราะไม่เกิดการเสพติด แต่ก็มีข้อควรระวังบางประการ เช่น ควรรับประทานตามวิธีที่ระบุไว้บนฉลากผลิตภัณฑ์ ไม่ควรรับประทานเกินขนาดและปริมาณที่กำหนด คนที่มีอาการแพ้อาหาร แพ้สมุนไพร หรือแพ้ยาบางตัว ควรปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกรก่อนใช้วิตามินช่วยนอนหลับ ผู้ที่มีโรคประจำตัว ผู้ที่ใช้ยาประจำ สตรีตั้งครรภ์ หรือสงสัยว่าตั้งครรภ์ สตรีให้นมบุตร ควรปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกรก่อนใช้วิตามินหรือผลิตภัณฑ์เสริมอาหาร เด็กห้ามรับประทาน ควรเก็บรักษาวิตามินให้พ้นจากความชื้น แสงแดด และบริเวณที่มีอุณหภูมิสูง เพราะปัจจัยเหล่านี้อาจส่งผลต่อประสิทธิภาพของวิตามินได้ ไม่ใช้วิตามินช่วยนอนหลับติดต่อกันเป็นเวลานาน แต่ควรรับประทานอาหารให้ครบ 5 หมู่ และออกกำลังกายอย่างเหมาะสมเป็นประจำ ควบคู่ไปกับการปรับพฤติกรรมเพื่อให้นอนหลับง่ายขึ้น สำหรับใครที่กำลังมองหาวิตามินช่วยนอนหลับ ลองพิจารณาจากรีวิวข้างต้นได้เลย แต่อย่างไรก็ตาม เพื่อการนอนหลับอย่างมีคุณภาพ แนะนำให้ปรับไลฟ์สไตล์ของตัวเองควบคู่ไปด้วย โดยหลีกเลี่ยงการรับประทานอาหารที่มีคาเฟอีน เช่น กาแฟ ชา น้ำอัดลม เครื่องดื่มชูกำลัง หรือช็อกโกแลต ตั้งแต่ช่วงเวลา 14.00 น. เป็นต้นไป จัดบรรยากาศในห้องนอนให้เงียบสงบ ปรับอุณหภูมิให้เย็นสบายพอเหมาะกับการพักผ่อน ไม่ดูโทรทัศน์ เล่นเกม หรือเล่นโทรศัพท์มือถือบนเตียง และควรเข้านอน-ตื่นนอนให้เป็นเวลาทุกวัน ซึ่งจะทำให้นาฬิกาชีวิตภายในร่างกายของเรามีความสม่ำเสมอ และรู้สึกง่วงเมื่อถึงเวลานอน เท่านี้ก็จะช่วยให้นอนหลับง่ายและนอนหลับสนิททุกคืน นอนไม่หลับทำไงดี เช็กซิเราเข้าข่ายโรคนอนไม่หลับชนิดไหน ต้องแก้ยังไงให้ตรงจุด 7 อาการนี้แหละใช่ ต้องสงสัยว่านอนไม่พอ นอนน้อยเกินไป 12 วิธีช่วยให้นอนหลับง่าย คลายความทุกข์ หยุดทุกความฟุ้งซ่าน 11 โรคที่เสี่ยงเพราะแค่อดนอน ไม่อยากล้มหมอนต้องนอนให้พอ ! นอนไม่หลับหนักขนาดไหน ต้องไปหาหมอ ขอบคุณข้อมูลและภาพจาก : megawecare.co.th, inatenthailand.com, mediviss.com, amselnutraceutical.com, lazada.co.th, naturesbounty.com, sandm.co.th, smooth-e.com, โรงพยาบาลสมิติเวช, โรงพยาบาลจุฬาลงกรณ์ สภากาชาดไทย, disthai.com (1), (2)