เบื่ออาหาร...อันตรายกว่าที่คิด

เบื่ออาหาร...อันตรายกว่าที่คิด (สวยด้วยแพทย์)

          สาว ๆ ที่มีหุ่นอวบอั๋น เห็นของกินอะไรก็เจริญอาหารไปหมด...คงนึกอยากเป็น "โรคเบื่ออาหาร" ดูสักที่เผื่อว่าหุ่นจะได้ผอมเพรียวลงบ้าง หากใครกำลังมีความคิดอย่างว่า...ขอเตือนว่าหยุดความคิดทำนองนั้นซะ

          โรคเบื่ออาหาร หรือ Anorexia Nervosa จัดเป็นความผิดปกติของพฤติกรรมอย่างหนึ่ง พบได้ประมาณร้อยละ 0.5-1 ของวัยรุ่นตอนปลายและวัยผู้ใหญ่ตอนต้นโดยคนไข้ร้อยละ 90 เป็นเพศหญิงค่ะ

          ลักษณะที่สำคัญของโรคนี้ คือ คนไข้ปฏิเสธที่จะรับประทานอาหารเนื่องจากกลัวว่าน้ำหนักจะเพิ่ม ทั้งที่น้ำหนักของคนไข้เหลือประมาณร้อยละ 85 ของน้ำหนักปกติ นอกจากนั้นคนไข้ยังพยายามลดน้ำหนักด้วยวิธีการต่าง ๆ เพื่อไม่ให้น้ำหนักเพิ่ม เช่น ลดปริมาณอาหาร ออกกำลังกายอย่างหนัก ใช้ยา ฯลฯ ทั้งนี้เพราะมีทัศนคติที่ผิดปกติเกี่ยวกับรูปร่างและน้ำหนักตัว โดยคิดว่าความมีคุณค่าของตนขึ้นกับรูปร่างและน้ำหนักตัวค่ะ

          การที่คนไข้มีทัศนคติที่ผิดปกติดังกล่าวมีสาเหตุได้หลายประการ นับตั้งแต่พันธุกรรมปัจจัยทางด้านครอบครัวเกี่ยวกับการเลี้ยงดู หรือการที่คนไข้มีความผิดปกติของบุคลิกภาพอยู่เดิม แต่ที่มีความสำคัญมากในปัจจุบันก็คือ ปัจจัยทางสังคม ที่มักให้ความสำคัญในเรื่องของรูปร่างหน้าตามากเกินไป โดยมีทัศนคติว่าผู้หญิงที่สวยน่ารัก จะต้องมีรูปร่างผอมบางนั่นเองค่ะ

          นอกจากพฤติกรรมผิดปกติข้างต้น ยังพบอาการร่วมอย่างอื่นด้วย เป็นต้นว่า คนไข้ซึ่งเคยมีประจำเดือนจะขาดประจำเดือน เนื่องจากขาดอาหารและฮอร์โมนเพศเอสโตรเจนมีระดับต่ำ และการที่น้ำหนักลดลงมากจะทำให้คนไข้มีอาการเซื่องซึม มีอารมณ์เศร้า หงุดหงิดง่าย นอนไม่หลับ อารมณ์ทางเพศลดลง มีอาการย้ำคิดย้ำทำ เป็นต้น คนไข้ที่เป็นโรคนี้มีอัตราเสียชีวิตมากกว่าร้อยละ 10 สาเหตุของการเสียชีวิตได้แก่ ภาวะขาดอาหาร ภาวะไม่สมดุลของเกลือแร่ หรือฆ่าตัวตายค่ะ

          การรักษาโรคนี้ แพทย์จะใช้การทำจิตบำบัด ครอบครัวบำบัดโดยพ่อแม่จะต้องเข้ามามีส่วนร่วมในการรักษา การรักษาทางยา เช่นให้ยารักษาอาการเศร้าหรือยาช่วยให้อยากอาหาร รวมถึงการพฤติกรรมบำบัดเพื่อปรับทัศนคติของคนไข้ใหม่ว่า ความมีคุณค่าของตนเอง นั้นไม่ได้อยู่ที่การมีรูปร่างผอมบางเท่านั้น แต่ยังมีปัจจัยอื่นอีกหลายประการ เช่น ความสามารถ ความดี ฯลฯ

            นอกจากนั้นต้องชี้ให้คนไข้เห็นว่า พฤติกรรมที่กำลังปฏิบัติอยู่นั้น ได้ก่อให้เกิดปัญหาในชีวิตตามมามากมาย เช่น ปัญหาสัมพันธภาพกับผู้อื่น เป็นต้น ส่วนการรักษาจะได้ผลดีหรือไม่นั้น ต้องอาศัยความร่วมมือระหว่างทีมแพทย์ตัวคนไข้ รวมถึงสมาชิกในครอบครัว พบว่าคนไข้บางรายสามารถหายเป็นปกติได้ บางรายเป็น ๆ หาย ๆ และบางรายเป็นเรื้อรังหลายปีก็มีค่ะ

          ทีนี้คงเห็นถึงความน่ากลัวของโรคเบื่ออาหารแล้วนะคะ สาว ๆ ที่อยากหุ่นผอมเพรียว มองหาวิธีอื่น ที่สร้างสรรค์อย่างการควบคุมอาหารบวกออกกำลังกายน่าจะชัวร์กว่าค่ะ




ขอขอบคุณข้อมูลจาก
สวยด้วยแพทย์