กินเจห้ามกินผักอะไร กินกระเทียม ชะอม สะตอได้ไหม เช็กลิสต์ผักต้องห้ามช่วงกินเจ

          เทศกาลกินเจ ปีนี้ หลายคนคงเริ่มวางแผนเมนูอาหารเจกันแล้ว แต่พอจะลงมือจริง ก็มักมีคำถามชวนสะดุดตามมาว่า ผักที่เรากินกันประจำอย่างชะอม สะตอ หรือกระเทียมที่ใส่กันแทบทุกเมนู กินได้หรือเปล่านะ เป็นข้อห้ามกินเจ หรือไม่ ใครที่ยังไม่แน่ใจ ลองไล่เช็กไปทีละตัวพร้อมกันได้เลย

          กระเทียม เป็นหนึ่งในผักฉุน 5 ชนิดที่ห้ามกินเจ ทั้งกระเทียมหัวและกระเทียมต้น ตามความเชื่อของการกินเจที่ว่าผักฉุนส่งผลต่ออารมณ์และการรักษาศีล

          ทว่า ปัญหาคือกระเทียมเป็นเครื่องปรุงพื้นฐานของอาหารไทย จึงมักแฝงอยู่ในเมนูที่เรานึกไม่ถึง ต่อให้ร้านติดป้ายสีเหลืองตัวใหญ่ว่า "เจ" ก็ยังพลาดได้ เช่น เมนูผัดผักบุ้งไฟแดง ผัดกะเพรา ผัดพริกแกง น้ำจิ้มสุกี้ และซอสปรุงรสบางชนิด ดังนั้นเวลาสั่งอาหารเจนอกบ้าน ลองถามสักนิดว่า "ไม่ใส่กระเทียมใช่ไหม" และถ้าทำกินเองที่บ้าน อย่าลืมอ่านฉลากเครื่องปรุงสำเร็จรูปให้ละเอียดด้วย

          ชะอมเป็นผักที่หลายคนนึกถึงเป็นอันดับต้น ๆ เมื่อพูดถึงผักกลิ่นแรง ด้วยกลิ่นฉุนเฉพาะตัว ทำให้เกิดข้อสงสัยกันมากว่าเข้าข่ายผักต้องห้ามหรือเปล่า ซึ่งหากดูตามรายชื่อผักฉุนที่ถือเป็นข้อห้ามของการกินเจ จะพบว่า ชะอมไม่อยู่ในกลุ่มผักต้องห้าม จึงนำมาทำอาหารเจได้ตามหลัก เช่น แกงส้มผักรวมใส่ชะอม หรือชะอมชุบแป้งทอดแบบไม่ใช้ไข่

          อย่างไรก็ตาม ถ้าเป็นเมนูที่ซื้อมาจากร้านทั่วไป ควรถามก่อนว่าปรุงด้วยอะไรบ้าง เพราะเมนูชะอมหลายอย่างมักมีไข่ น้ำปลา หรือกะปิร่วมด้วย ซึ่งเป็นผลิตภัณฑ์จากสัตว์ ทำให้เมนูนั้นไม่เจอย่างที่คิด

          สะตอก็เช่นเดียวกับชะอมเลย ไม่ได้อยู่ในรายชื่อผักฉุน 5 ชนิดที่ห้ามกินเจ ตามหลักจึงกินได้ แต่ถ้าใครถือศีลกินเจแบบเคร่งมาก ๆ หรือบางศาลเจ้า อาจเลือกเว้นผักกลิ่นแรงทุกชนิดไปเลยก็ได้เพื่อความสบายใจ

          จุดที่ต้องระวังคือ เมนูสะตอหลายสูตรมักผัดกับกะปิ กุ้ง หรือเครื่องแกงที่มีกระเทียมและหอม เช่น สะตอผัดกุ้ง สะตอผัดเผ็ด หากอยากกินแบบเจ ต้องเลือกร้านที่ทำสะตอผัดแบบเจโดยเฉพาะ หรือทำกินเองด้วยเครื่องแกงเจแทนกะปิ

          ผักต้องห้ามกินเจ คือ ผักฉุน 5 ชนิด ดังนั้น นอกจากต้องงดเนื้อสัตว์และผลิตภัณฑ์จากสัตว์แล้ว ยังต้องงดพืชผักที่มีกลิ่นฉุนเหล่านี้ด้วย ได้แก่

1. กระเทียม (ทั้งหัวและต้น)
2. หอมทุกชนิด ทั้งหอมแดง หอมหัวใหญ่ ต้นหอม ใบหอม (บางสายนับรวมผักชีด้วย)
3. หลักเกียว หรือกระเทียมโทนจีน
4. กุยช่าย
5. ใบยาสูบ

          ตามความเชื่อของชาวจีน ผักฉุนบางชนิดอาจส่งผลต่ออารมณ์ของผู้ถือศีลกินเจ ทำให้จิตใจเร่าร้อน ขัดขวางการรักษาศีลและการปฏิบัติธรรม ขณะที่ความเชื่อตามหลักธาตุมองว่าผักแต่ละชนิดส่งผลต่อธาตุและอวัยวะภายในต่างกันไป คือ

1. กระเทียม อาจทำลายธาตุไฟ ทำให้หัวใจทำงานไม่ปกติ
2. หอมทุกชนิด อาจทำลายธาตุน้ำ ทำให้ไตทำงานไม่ปกติ
3. หลักเกียว อาจทำลายธาตุดิน ทำให้ม้ามทำงานไม่ปกติ
4. กุยช่าย อาจทำลายธาตุไม้ ทำให้ตับทำงานไม่ปกติ
5. ใบยาสูบ อาจทำลายธาตุโลหะ ทำให้ปอดทำงานไม่ปกติ

          ทั้งนี้เป็นเหตุผลตามความเชื่อและหลักปฏิบัติของการกินเจ ไม่ใช่ข้อห้ามทางการแพทย์

• กินเจกินผักอะไรได้บ้าง ที่กินแล้วอิ่มนาน แก้หิวบ่อยช่วงกินเจ
• กินเจ กินต้นหอม หอมแดง กุยฉ่าย ผักชีได้ไหม เช็กอีกที ผักที่ห้ามกินเจมีอะไรบ้าง
• กินเจกินไข่ได้ไหม กินนม เนย ชีส น้ำผึ้ง เป็นข้อห้ามในการกินเจหรือเปล่า ?
• กินเจ กินพริก พริกไทยได้ไหม ถ้าอยากเติมความแซ่บจะผิดเจหรือเปล่า ?
• เจแตก กินเจต่อได้ไหม ไขข้อสงสัยหากกินเจขาดไป ไม่ครบ 9 วัน