นักกีฬาแข็งแรง ทำไมหัวใจหยุดเต้นเฉียบพลันได้ หลังพบหลายคนล้มหมดสติคาสนาม เผยสัญญาณเตือนที่ไม่ควรมองข้าม ชี้ถ้าเจอ เวลาคือสิ่งสำคัญ
![นักกีฬา]( "นักกีฬา")
โดยระบุว่า ความจริงคือ ภาวะหัวใจหยุดเต้นเฉียบพลัน (Sudden Cardiac Arrest; SCA) สามารถเกิดขึ้นได้แม้ในผู้ที่ดูแข็งแรงและไม่มีอาการมาก่อน ซึ่งสามารถสรุปข้อมูลได้ดังนี้
สาเหตุแตกต่างกันตามอายุ
โดยอายุน้อยกว่า 35 ปี สาเหตุส่วนใหญ่มักเกี่ยวข้องกับ
ขณะที่อายุตั้งแต่ 35 ปีขึ้นไป มีสาเหตุที่พบบ่อยที่สุดคือ "โรคหลอดเลือดหัวใจตีบ" โดยเฉพาะในผู้ที่มีปัจจัยเสี่ยง เช่น
แม้หลายรายจะไม่มีอาการล่วงหน้า แต่หากมีอาการต่อไปนี้ ควรได้รับการประเมินจากแพทย์
การตรวจคัดกรองช่วยได้หรือไม่ ?
การซักประวัติ ตรวจร่างกาย และตรวจคลื่นไฟฟ้าหัวใจ (ECG) สามารถช่วยค้นหาความผิดปกติบางชนิดได้ตั้งแต่ก่อนเกิดเหตุ โดยในผู้ที่มีความเสี่ยงหรือมีอาการ แพทย์อาจพิจารณาตรวจเพิ่มเติม เช่น
โดยเมื่อเกิดภาวะหัวใจหยุดเต้นเฉียบพลัน สิ่งที่ช่วยชีวิตได้มากที่สุดคือ "เวลา" โอกาสรอดชีวิตสามารถเพิ่มขึ้นอย่างมาก หากได้รับการช่วยเหลืออย่างรวดเร็วและถูกต้อง สิ่งที่ควรรีบทำคือ
ทั้งนี้ นักกีฬาส่วนใหญ่สามารถออกกำลังกายและแข่งขันกีฬาได้อย่างปลอดภัย แต่การรู้เท่าทันสัญญาณเตือน และการตรวจประเมินความเสี่ยงอย่างเหมาะสม อาจช่วยป้องกันเหตุการณ์ที่ไม่คาดคิดได้
เคยสงสัยไหมว่า นักกีฬาที่ออกกำลังกายอยู่ทุกวัน ร่างกายดูแข็งแรงกว่าคนปกติ แต่ทำไมถึงมีเหตุการณ์นักกีฬาล้มหมดสติ หรือเสียชีวิตกะทันหันในสนามได้ ล่าสุด (7 กรกฎาคม 2569) เฟซบุ๊ก คลินิกหัวใจราชพฤกษ์ ได้พาไปไขปริศนาดังกล่าวที่หลายคนอยากรู้คำตอบ
โดยระบุว่า ความจริงคือ ภาวะหัวใจหยุดเต้นเฉียบพลัน (Sudden Cardiac Arrest; SCA) สามารถเกิดขึ้นได้แม้ในผู้ที่ดูแข็งแรงและไม่มีอาการมาก่อน ซึ่งสามารถสรุปข้อมูลได้ดังนี้
สาเหตุแตกต่างกันตามอายุ
โดยอายุน้อยกว่า 35 ปี สาเหตุส่วนใหญ่มักเกี่ยวข้องกับ
- โรคกล้ามเนื้อหัวใจหนาผิดปกติ (HCM)
- โรคกล้ามเนื้อหัวใจห้องล่างขวาผิดปกติ (ACM/ARVC)
- ความผิดปกติของหลอดเลือดหัวใจแต่กำเนิด
- โรคทางพันธุกรรมของระบบไฟฟ้าหัวใจ เช่น Long QT Syndrome หรือ Brugada Syndrome
ขณะที่อายุตั้งแต่ 35 ปีขึ้นไป มีสาเหตุที่พบบ่อยที่สุดคือ "โรคหลอดเลือดหัวใจตีบ" โดยเฉพาะในผู้ที่มีปัจจัยเสี่ยง เช่น
- เบาหวาน
- ความดันโลหิตสูง
- ไขมันในเลือดสูง
- สูบบุหรี่
- น้ำหนักเกิน
สัญญาณเตือนที่ไม่ควรมองข้าม
แม้หลายรายจะไม่มีอาการล่วงหน้า แต่หากมีอาการต่อไปนี้ ควรได้รับการประเมินจากแพทย์
- เจ็บหน้าอกขณะออกกำลังกาย
- เหนื่อยผิดปกติ
- ใจสั่น
- เป็นลมหรือเกือบหมดสติ
- มีญาติเสียชีวิตกะทันหันจากโรคหัวใจตั้งแต่อายุน้อย
การตรวจคัดกรองช่วยได้หรือไม่ ?
การซักประวัติ ตรวจร่างกาย และตรวจคลื่นไฟฟ้าหัวใจ (ECG) สามารถช่วยค้นหาความผิดปกติบางชนิดได้ตั้งแต่ก่อนเกิดเหตุ โดยในผู้ที่มีความเสี่ยงหรือมีอาการ แพทย์อาจพิจารณาตรวจเพิ่มเติม เช่น
- อัลตราซาวด์หัวใจ (Echocardiography)
- Exercise Stress Test
- Holter Monitoring
- Cardiac MRI หรือ CT Coronary Angiography ในบางราย
โดยเมื่อเกิดภาวะหัวใจหยุดเต้นเฉียบพลัน สิ่งที่ช่วยชีวิตได้มากที่สุดคือ "เวลา" โอกาสรอดชีวิตสามารถเพิ่มขึ้นอย่างมาก หากได้รับการช่วยเหลืออย่างรวดเร็วและถูกต้อง สิ่งที่ควรรีบทำคือ
- รีบโทร. 1669
- เริ่ม CPR ทันที
- ใช้เครื่อง AED ให้เร็วที่สุด
ทั้งนี้ นักกีฬาส่วนใหญ่สามารถออกกำลังกายและแข่งขันกีฬาได้อย่างปลอดภัย แต่การรู้เท่าทันสัญญาณเตือน และการตรวจประเมินความเสี่ยงอย่างเหมาะสม อาจช่วยป้องกันเหตุการณ์ที่ไม่คาดคิดได้
